Ik leau net datte wy soks sizze

HENK WOLF –  As it ûnderwerp fan in bysin do is, dan feroaret it bynwurd dat yn datst. Wy sizze ommers net ‘Ik hoopje dat do komst’, mar ‘ik hoopje datsto (= datst do) komst’. Dat it bynwurd him oan it ûnderwerp oanpast, is net sa ûngebrûklik. De oanpassing oan it wurdsje do fine wy […]

Assistent-regisseur of regieassistent?

HENK WOLF –  In de aftiteling van een film zie ik altijd heel veel functiebenamingen langskomen. Van veel daarvan is de inhoud mij onbekend, zeker bij buitenlandse films. Bij een ‘assistant directeur’ kon ik me echter wel wat voorstellen. Die benaming zag ik laatst aan het einde van de film Médecin de campagne. Een ‘directeur’ […]

Spokjes

HENK WOLF – As wy prate, dan dogge wy in soad dingen tagelyk. Wylst wy wat sizze, betinke wy alfêst wat it folgjende wurdt dat wy sizze wolle. Dat is in ôfgryslik kompleks proses. It is dan ek gjin wûnder dat it wolris misgiet.   Meastal pikke wy ûnbewust ien wurd, ek al soe in […]

Waarop baseren we onze keuze voor een voornaamwoord?

HENK WOLF –  Onderstaande zin klinkt veel mensen raar in de oren – mij ook. Ik hoor namelijk bij een groep mensen die bij het onzijdige woord neefje het betrekkelijk voornaamwoord dat verwachten. Er zijn mensen die een heel ander taalgevoel hebben. Zij gebruiken altijd die om naar mensen te verwijzen. Ze gebruiken dus niet het […]

‘Gowe’ of ‘gouwe’?

HENK WOLF –  Oft mear minsken it wurd ‘gowe’ koenen, frege myn eardere buorman Arjan Hut op Facebook. Hy hie it brûkt yn in stik dat er foar syn wurk by Omrop Fryslân skreaun hie. “Moast it opsykje om wis te wêzen oft it wol in besteand tiidwurd is en net allinnich it soarte fan […]

Jonges yn rokjes en “Jan giet trouwen”

HENK WOLF –  Yn de HEMA wurdt net mear op berneklean set dat se foar jonges of foar famkes binne. As jo dit stik lêze, tinke jo grif: och ja, dat wie ek sa, mar no’t ik oan it skriuwen bin, is it efkes it mediahaipke fan ‘e wike. Dat haipke hat wol wat nijsgjirrichs, […]

Bim al yn Dokkum? Wy bin it brechje krekt foarby

HENK WOLF –  As regel krije tiidwurden yn it meartal de útgong -e of -je: wy prate, jim rekkenje, de buorlju sliepe. Der is ien tiidwurd dat dy útgong yn de skriuwtaal faak kwytrekket. Dat tiidwurd is ha(wwe). Wy hawwe en wy ha komme op skrift beide foar. Yn ‘e sprektaal binne sokke wurden der […]

Bijna elk zinsdeel kan bestaan uit alleen een bijvoeglijk naamwoord 

HENK WOLF –  Een paar jaar geleden zette een vertwijfelde lerares Nederlands de volgende taalkundevraag uit een schoolboek op Facebook: “In welke zinsdelen kan als enige woord een bijvoeglijk naamwoord voorkomen?” Ik heb een tijd nagedacht en kwam tot de conclusie dat dat er minimaal veertien zinsdelen zijn waarin dat kan. Vermoedelijk hebben de makers […]

Spul mije en spul krije yn in petear

HENK WOLF –  Minsken binne fluch op ‘e teantsjes trape. Der is net folle foar nedich om se lulk te meitsjen. Yn in petear brûke minsken allegear ûnbewuste middels om derfoar te soargjen dat se gjin spul mei-inoar krije. Op it grinsflak fan taalkunde en psychology is in soad ûndersyk dien dat fan dy middels […]

Ien persoan oansprekke mei ‘jim’

HENK WOLF –  De kar tusken ‘do’ en ‘jo’ is soms dreech. ‘Do’ kin ûnfetsoenlik oerkomme en ‘jo’ ôfstannelik. Foar in protte minsken is de oanspraak yn de tredde persoan dan in oplossing. Sa freegje myn studinten faak: “Henk, hat Henk de toets al neisjoen?”   “Wom ek in pûdsje?”   Ik haw op it […]

DE MOANNE

'de Moanne' wol in breed en kreatyf poadium biede foar aktuele en skôgjende bydragen oer kultuer en de keunsten. 'de Moanne' lit sjen wat der yn en om Fryslân spilet, yn taal, byld en nije media. 'de Moanne' ferskynt op it web, op papier en organisearret 'live'-moetingen.