No ek noch meartalich ûnderwiis

PIER BERGSMA – Jo soenen begrutsjen krije mei de froulju dy’t dei yn dei út, sûnder útsjoch op in better bestean, yn de neare lucht fan lokalen sûnder airco besykje moatte ek de ûnnoazelste bern fan de ûnnoazelste âlden wat by te bringen. Dat is noch net alles. It folk foar de klasse docht neat […]

Ingelsk

HENK WOLF – It Frysk is gjin suske fan it Ingelsk. Friezen wolle dat heel graach en de ûnderstelde nauwe famyljerelaasje tusken ús minderheidstaal en de grutte wrâldtaal is sels yn heel wat lesboeken te finen. Mar dy relaasje is fiksje. Wat wol it sizze as twa talen famylje faninoar binne? Wol dy metafoar wurkje, […]

Op ûndersyk út!

ROB DU JARDIN –  Yn ’e diskusje oer staveringsferoaring komme der hieltyd wer arguminten oer it wurdbyld en oer hoe’t minsken dêr tsjinoan sjogge. Binne dêr faaks al wat feitlike gegevens oer bekend? Lit ik oer titels fantasearje: -‘Perception, memorization and reproduction of written language from a neuropsychological perspective: an overview of the literature’, -‘The […]

Hokker taal prate jo?

ANNEWIEP BLOEM –  De soarch is al jierrenlang in wichtich beliedsmêd as it giet om it brûken en sichtber meitsjen fan it Frysk. Op dit stuit is ‘regy foar de soarchfreger’ in wichtich tema yn de soarch. Soarchferlieners bepale net wat goed is foar de soarchfreger, dat bepaalt hy of sy sels. Kommunikaasje tusken soarchfreger […]

That nigger is a fucking retard

HENK WOLF –  Wa’t de Fryske ferzje fan Facebook brûkt, kin it wurdsje leuk oanklikke as in berjocht him wol oanstiet. Op de websites fan de Afûk is it wurd ‘leuk’ heel wat kearen te finen. Foar guon Friezen is dat in griis. It ferset tsjin nije wurden kin heel lang duorje. Skriuwadviseur Jan Renkema […]

Tsien stellingen oer it ‘Nedersaksysk’

BOUKE SLOFSTRA – De Twadde Keamer is, koart sein, tsjin de ‘erkenning’ fan it Nedersaksysk as ‘streektaal’ (RTV Noord 05-06-2013). Dat is in moaie oanlieding om in pear stellingen oer it ‘Nedersaksysk’ en anneksen del te skriuwen. Ik bedoel hjir moai yn ‘e betsjutting fan ‘gaadlik’, net fan ‘noflik’; lit dat dúdlik wêze. [1] Wat […]

Taalskiednis fan Fryslân, no ek yn it Nederlânsk

HENK WOLF –  De oerienkomsten tusken it Frysk en it Ingelsk komme net trochdat dy twa talen sa nau besibbe binne. En it santjinde-ieuske Frysk fan Gysbert Japiks, dat wy meastentiids Midfrysk neame, is eins in betide foarm fan Nij-Frysk. Dat binne samar twa ferrassende ynsichten út it boek Fryslân, land van talen. Een geschiedenis […]

Stavering, taalwittenskip en automatisearring

BOUKE SLOFSTRA –  Automatisearring, dêr sit de oast yn alle opskuor en trelit oer de stavering. Om myn part sizze jo automatisearing, en skriuwe jo it sa. Mar ûnthâld it wurd. Want tsjintwurdich is de wurdboekerij net mear in kwestje fan kaartsjes dy’t by de A begjinne en by de W ophâlde, mar fan digitale […]

Standertwurdfoarmen, per definysje in gaos

PIETER BREUKER –  De Fryske Akademy liket it hêft yn eigen hannen nommen te hawwen troch de provinsjale opdracht om in standertwurdlist foar de stavering op te stellen tagelyk ‘eefkes’ út te wreidzjen mei in list fan standertwurdfoarmen (ferplichte foar it skreaune Frysk yn ûnderwiis en offisjeel ferkear) en ‘ek goed-wurdfoarmen’. By dy eigenmachtige útwreiding […]

Nieuwe Friese spelling, een gûd idee?

HENK WOLF – Provinciale Staten van Friesland hebben besloten de officiële Friese spelling te wijzigen. Het beruchtst is de nieuwe regel voor de schrijfwijze van de oe-klank. De nieuwe regel zegt dat er een oe wordt geschreven als het ‘duidelijk overeenkomstige Standaardnederlandse woord’ die ook heeft. In andere gevallen wordt een û geschreven. Die regel […]

DE MOANNE

'de Moanne' wol in breed en kreatyf poadium biede foar aktuele en skôgjende bydragen oer kultuer en de keunsten. 'de Moanne' lit sjen wat der yn en om Fryslân spilet, yn taal, byld en nije media. 'de Moanne' ferskynt op it web, op papier en organisearret 'live'-moetingen.