Mar Ynje kaam dertusken

GERBEN DE VRIES –  In stik as wat jierren lyn sieten wy yn it fleantúch nei Medan-Sumatra. Earne achter ús sieten in pear minsken oer de oorlochstiid te praten, ientsje mei in sterk Frysk aksint. Hja waarden ûnderbrutsen troch de noartske stim fan in man deun achter my, dy’t sei dat hja doedestiids yn de […]

It swijen ferbrutsen

GERBEN DE VRIES –  Om no te sizzen dat noardlik Fryslân foar my terra incognita is, giet te fier. Ljouwert en Dokkum kin ik goed, mar it tuskenlizzende gebiet kin ik allinne mar as lân fan dream en winsken. Dat wol sizze, as knaap fan in jier as tolve deidreamde ik wol oer dat terpelân, […]

Leven, werk en gedachtegoed van Anne Mankes-Zernike

NIKOLAJ BIJLEVELD –   De Doopsgezinde gemeente De Knijpe heeft de eer de eerste Nederlandse vrouwelijke predikant in Nederland te hebben benoemd. In het plaatsje dat tegenwoordig De Knipe heet, tegen Heerenveen aan gelegen, werd in 1911 Anne Zernike (1887-1972) beroepen. Ze zou hier slechts vier jaar werkzaam zijn, maar voor de predikante zouden het […]

Dreyfus-Hulde yn Fryslân

SYTSKE VELTMAN & ALBERT VAN DER MEER –  Yn 2013 kaam de literêre thriller An Officer and a Spy út fan de Ingelske skriuwer Robert Harris. It boek is yn it Nederlânsk oerset as De Officier. De ferneamde regisseur Roman Polanski makket dêr no in film fan. It ferhaal giet oer de Frânske offisier Alfred […]

Gerbrandy, een boeiend portret

ERIK BETTEN –  Cees Fasseur woont aan de Prof. P.S. Gerbrandyweg in Scheveningen. Twee huizen verder woonde de oorlogspremier Pieter Sjoerds Gerbrandy zelf, tot aan zijn dood in 1961. Een plaquette herinnert daaraan, maar wordt aan het zicht onttrokken door een grote boom. Fasseur laat het me zien als hij me uitlaat. Om me vervolgens […]

Fryslân en it spoar

GERBEN DE VRIES –  It lot van guon stêden lit him somtiden lêze as in ferhaal fan Slauerhoff of Alberts. Foar de kenners in bekinde begjinsin: “Soms ligt, aan de oever van een onbevaren zee …”, ensafuorthinne. Yn 2006 lies ik yn Auke van der Woud syn boek ‘Een nieuwe wereld. Het ontstaan van het […]

Mulier, man van mythes

ERIK BETTEN –  Pim Mulier geldt als de pionier van de Nederlandse sport. Een status die hij deels zelf opbouwde door mythes rondom zijn eigen persoon te creëren of te voeden. Minder bekend is Mulier als dweper met zijn Friese wortels, of als conservatieve aristocraat. In één evenement balde Mulier de conflicterende kanten van zijn […]

In Fryske God of God yn it Frysk

GERBEN DE VRIES –  Sprekt of ferstiet God eins wol Frysk? Yn myn jeugd kaam der by ús thús wolris in âlderling del. De petearen giene altyd yn it Frysk, mar at der bidden wurde moast, barde dat yn in Nederlânsk mei in swier aksint. Dat fûn ik as jonkje altyd wat apart. Krekt as […]

Súd-Tirol sliept

GERBEN DE VRIES –  Bomoanslaggen op heechspanningsmêsten, it delsjitten fan gewoane plysjemannen, in besettingsmacht fan tûzenen militêren, marteling yn finzenissen. Dit klinkt as Noard-Ierlân of Baskenlân yn de jierren santich en tachtich fan de 20ste iuw. Ek yn in part fan Italië hat dizze foarm fan gaos en geweld lykwols lange tiid foar master opslein, […]

Unbe-nul-lich?

GERBEN DE VRIES –  Yn ús studintejierren makken wy der wolris grappen oer. In Drint of in Saks koene je goed op ‘e kast krije mei de opmerking dat hja echte ‘zandkoppen’ hiene. Dat wie fansels in fette knypeach nei de folkenkunde fan – doe – in jier of fjirtich, fyftich werom. Dy pseudowittenskip seach […]

DE MOANNE

'de Moanne' wol in breed en kreatyf poadium biede foar aktuele en skôgjende bydragen oer kultuer en de keunsten. 'de Moanne' lit sjen wat der yn en om Fryslân spilet, yn taal, byld en nije media. 'de Moanne' ferskynt op it web, op papier en organisearret 'live'-moetingen.